بایگانی بخش اندیشه



مینیاتور. دیوار هتل شاه عباس اصفهان

“تابوت سعدی گاهواره‌ی شما را خفه می‌کند”

محمود فلکی − پایه‌ی جنبش رُمانتیسم را گذشته‌گرایی و ضدیت با فلسفه‌ی روشنگری می‌سازد. اندیشه از این منظر بر برخورد روشنفکر رُمانتیک با نقد گذشته و غرب‌ستیزی

نگاهی انتقادی به «طبیعت» و «ایمنی» در بستر عالم‌گیری کنونی کووید۱۹

یگانه خویی − گزیده‌ای از ایده‌ها و استدلال‌های دو نوشته از «حلقه‌ی کاری فرانکفورت برای نظریه‌ی سیاسی و فلسفه» درباره‌ی «طبیعت» و «ایمنی» در عصر کرونا.

نگاهی انتقادی به «مرزها» و «فمینیسم سیاه» در بستر عالم‌گیری کووید۱۹

یگانه خویی − گزیده‌ای از ایده‌ها و استدلال‌های دو نوشته از «حلقه‌ی کاری فرانکفورت برای نظریه‌ی سیاسی و فلسفه» درباره‌ی «مرزها»، و «فمینیسم سیاه»

ژاک لاکان و ناسیونالیسم فرانسوی

علی شریعت کاشانی - این نوشته به گونه‌ای فشرده به زمینه‌ها و چگونگی بازتاب نوعی از ملی‌گرایی در مراتبی از ذهن و زبان و نوشتار لاکان می‌پردازد.

خودهای وانمودگر و سکسوالیته نزد افسانه نجم‌آبادی

مهران رضایی - نجم‌آبادی در پی آن است که دو مفهوم از اندیشه فوکو را در مطالعه ترانسکسوالیته ایرانی اعمال کند: نخست «تکنیک سلطه» و دوم «هنر وجود».

دعوت برای یک خودکشی دسته‌جمعی در محرم

سعید صادقی-اسطوره آخرالزمانی جمهوری اسلامی چیزی بین دو اسطوره پایان تاریخ مسیحی و پایان تاریخ نازیسم است. از یک سو خیال تسلط بر جهان، از سوی دیگر دعوت به خودکشی جمعی.

بازاندیشی درباره آسیب‌پذیری، خشونت و مقاومت

جودیت باتلر - یک تخیل جدید لازم است، یک تخیل مساوات طلبانه که وابستگی متقابل زندگی‌ها را دریابد.

راهنمای مارکسیستی برای فهم اقتصاد سیاسی کشورهای حاشیه خلیج فارس

غالباً در تحلیل‌ها، حوزه خلیج فارس وصله ناجوری درمیان کشورهای سرمایه‌داری تلقی می‌شود. ماهیت نظام حاکم بر کشورهای این حوزه چیست؟ گفت‌وگوی ژاکوبن با آدام هانیه

وفور مرگ موهن و ارزان

ن. ابوعطا - این نوشته می‌کوشد با بررسی مفهوم مرگ نزد ایرانیان، به تصویری از رویارویی جامعه‌ی ایران با ویروس کرونا به عنوان به‌روزترین جلوه‌ی مرگ فراگیر برسد.

دو ایدئولوگ

رضا جاسکی − پوپر و سروش به عنوان ایدئولوگ‌های دو نظام متفاوت وجوه مشترک زیادی دارند. این مقاله شیوه آوازه‌یابی و آوازه‌گری آنان را بررسی می‌کند، آن هم در ارتباط با بحثی درباره لیبرالیسم.

مفهوم «سرمایه‌داری» در مفصل‌بندی گفتمانی تلویزیون حکومتی ایران

نسترن بیابانی – تولید گفتمان در دستگاه تبلیغاتی حکومت ولایی که خدمت بازتولید خشن مناسبات سرمایه‌دارانه است، چه منطقی دارد؟

ناسیونالیسم نژادپرستانه ایرانی: زخم رویارویی با اروپا و مسئله آریایی‌‌گرایی

پیام حسن‌زاده قالب‌ساز- دعوی تعلق ایرانی‌ها به «نژاد آریایی»، یک باور وارداتی قرن بیستمی از اروپا است.

شش قطعه درباره سیاست و امر مقدس

امین بزرگیان - آنچه امروز در مرکز میدان نقد حکومت دینی قرار دارد، دیگرکمتر مسائل تفسیری است و بیشتر معطوف به مسائل عینی اجتماعی است.

از «شخصیت اقتدارطلب» تا «نفس نئولیبرال»: سیاست و اقتصاد علیه جامعه

داوود ربیعی - شخصیت مورد نیاز نئولیبرالیسم، یک نفس رقابتی و فاقد شخصیت و ایده و تعقل است که به هرچه که بیشتر دم دست باشد، نزدیکتر است.

ایده‌ی «کاربرد تحلیلی جنسیت»

مهران رضایی − نگاهی تحلیلی به کتاب «زنان سیبیل دار و مردان بدون ریش: اضطراب‌های جنسیتی و جنسی تجدد ایرانی» اثر افسانه نجم آبادی

بازآزمایی واکاوانه اوتوپیا

ف. دشتی – چرا آرمان‌گرایی نه جرم است نه مضحک، بلکه شجاعت است و آزادی در اندیشه، اندیشهٴ بدون ملاحظه.

آیا الهیات سلبی ممکن است؟

احسان ابراهیمی − مراد از این مقاله نشان دادن سختی دفاع نظری از موضع الهیات سلبی است چه در سنت فلسفی کلامی غرب مسیحی، چه فلسفه و عرفان اسلامی.