بایگانی بخش اندیشه



انقلاب، فضای آن، و منطق محتمل دگرگونی

محمدرضا نیکفر – انقلاب به یک فضا نیاز دارد که از پیوستگی‌هایی و گسستگی‌هایی پدید می‌آید. چه می‌شود اگر وضع موجود متزلزل باشد، اما فضای لازم برای تحول اساسی شکل نگیرد؟

چه چیزی قصه را قصه می‌سازد؟

شیریندخت دقیقیان − قصه همچون داستان سازی، قصه همچون ادعای مولف، قصه همچون باوراندن و نظریه‌های کنش گفتاری، موضوع‌های بحث این قسمت درباره تبیین مفهوم قصه در فلسفه هستند.

رابطه‌ی دین و زیبایی‌شناسی؛ به یاد آیدین ایشیق

میثم بادامچی − آیدین ایشیق استاد فلسفه در ازمیر (ترکیه) بود. این نوشته به یاد اوست با نظر به کتابش درباره دین و زیبایی‌شناسی

پژوهش‌های فلسفی پیرامون تمایز قصه از غیرقصه

شیریندخت دقیقیان − قصه یا اثر داستانی چه فرقی با اثر غیر داستانی دارد؟ شرح موضوع و ترجمه بخشی از درآیند Fiction از دانشنامه‌ی فلسفه‌ی استانفورد

دانشگاه ایرانی و ایده‌اش

جویا آروین − بررسی جایگاه دانشگاه، آنچنان که مطلوب است و وضعی که در ایران امروز در زیر یک حاکمیت ایدئولوژیک برقرار است.

دموکراسی نمایشی به‌سان دموکراسی رادیکال

محمدرفیع محمودیان – این نوشته ابتدا الگوی واقعا موجود دموکراسی نمایندگی را بررسی می‌کند، سپس به دو الگوی مشهور دموکراسی رادیکال، دموکراسی رایزنی و دموکراسی تقابلی می‌پردازد و در انتها الگوی مورد نظر خویش، دموکراسی...

لائیسیته، از مدل یگانه تا اشکال متنوع

ویژگی، بایستگی و شرط برقراری نظم سکولار که پدیداری از آن لائیسیته در فرانسه است، از موضوع‌‌های ثابت فکر سیاسی و اجتماعی در ایران است. با وجود اهمیت موضوع، منابع مطالعاتی به فارسی درباره آن...

قدرت نهفته مقاومت هر روزه

کتاب "صلح هر روزه" راجر مک گینتی به بررسی این موضوع می‌پردازد که اعمال بیانگر همبستگی یا نافرمانی فردی به چه ترتیب برای ایجاد آشتی در میانه جنگ و خشونت ضروری هستند.

افسون‌زدایی و فقرِ تجربه

نسترن بیابانی − موضوعِ این مقاله مقایسه این دو مفهوم و ارتباطِ آن‌ها هم از لحاظِ نظری و هم از جهتِ کاربردِ تاریخی آن‌ها است: «افسون‌زدایی» ماکس وبر و «فقر تجربه»، مفهومی که والتر بنیامین...

تعهد به نافرمانی

شیریندخت دقیقیان − مایکل والزر در این نوشته به ارتباط تعهد و نافرمانی مدنی می‌پردازد. او شرط مشارکت در نافرمانی مدنی را آگاهی مداوم و پیوستۀ افراد کنشگر و مردم از دلیل کنشگری می‌داند.

جنایت،‌ و حقِ دانستن

جویا آروین − حقِ دانستن درباره‌ی موارد جدی نقض حقوق بشر حقی است که نه ‌فقط به ستم‌دیدگان بلکه به جامعه به عنوان یک کل تعلق می‌گیرد. پیش از هرچیز باید گفت که این حقِ...

خانه از منظر فمینیستی

ف. دشتی – خانه به عنوان درون یعنی چه؟ امروز درون و بیرون چه ربطی به هم دارند؟ از خانه چه مانده است؟

طبقه‌ی متوسط و مسئله‌ی مواد مخدر در ایران امروز

معتاد از آنجا که در فرآیند تولید شرکت فعال ندارد، مشکل جامعه‌ی سرمایه‌داری و طبقه‌ی متوسط است. موضوع تادیب معتادان در صد سال اخیر در ایران، موضوع آماده‌سازی و بهینه‌سازی نیروی کار و پس از...

داستان‌هایی که سایه‌های ما هستند

بررسی مناسبات داستان‌گویی با خشونت. گزیده‌هایی از کتاب «سویه‌های سیاسی داستان‌گویی- بررسی‌های گوناگون پیرامون یک درونمایه از هانا آرنت»، نوشتۀ مایکل جکسون

بل هوکس: حاشیه به‌مثابه محل مقاومت

بل هوکس نظریه‌پرداز فمینیست سیاهپوست آمریکایی در ۶۹ سالگی درگذشت. او از پیشگامان فمینیسم بینابخشی بود که نژادپرستی، کاپیتالیسم و مردسالاری را در کنار یکدیگر به نقد می‌کشد. مقاله زیر که از «آرشیو زمانه» بازنشر...

کنش‌های گفتاری و کمپین‌های آنلاین و آفلاین علیه قتل ناموسی، تجاوز جنسی و حجاب اجباری

نازلی کاموری − زنان طبقه متوسط ایرانی که امروز فقیرتر از دیروزند، کماکان "سرمایه‌ی اجتماعی" خود مانند تحصیلات دانشگاهی، دسترسی به اینترنت، و ارتباط با شبکه‌های فراملی زنان و رسانه‌ها را دارند و از این...

داستان: فرد، جمع و امر سیاسی

شیریندخت دقیقیان − سویه‌های سیاسی روایت‌گری؛ بررسی کتابی در زمینۀ اندیشه‌های هانا آرنت دربارۀ داستان‌گویی